“ΚΟΥΡΕΛΙ – ΑΝΤΕΧΕΙΣ ΝΑ ΚΟΙΤΑΞΕΙΣ ΚΑΤΑΜΑΤΑ ΤΑ ΠΙΟ ΣΚΟΤΕΙΝΑ ΤΡΑΥΜΑΤΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ;”…ΓΡΑΦΕΙ Ο ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΓΚΡΕΚΟ

Το «Κουρέλι», το πρώτο, αιχμηρό έργο του πολυβραβευμένου Βρετανού συγγραφέα Dennis Kelly (γνωστού στο ελληνικό κοινό από τα έργα «Τα Ορφανά» και «Girls & Boys»), έκανε πρεμιέρα στο Θέατρο Χώρος στον Βοτανικό, σε σκηνοθεσία Συμεών Κωστάκογλου. Και η αλήθεια είναι πως πρόκειται για ένα απόλυτο ψυχολογικό κρύο ντους. Μια κατάδυση στην κοινωνική ανισότητα και στα βαθιά ψυχικά τραύματα που στιγματίζουν την κοινωνία και κλυδωνίζουν εν γένει τη συνοχή των ανθρώπων.

Η ανατομία ενός τραύματος

Η ιστορία φαινομενικά εστιάζει σε δύο αδέλφια που αφηγούνται ιστορίες από την παιδική τους ηλικία, μια ηλικία σημαδεμένη από την απώλεια της μητέρας, έναν πατέρα βυθισμένο στον αλκοολισμό και τον θρησκευτικό φανατισμό, και την απόλυτη οικονομική κατάρρευση. Πίσω όμως από τον πυρήνα της αφήγησης (την ανακάλυψη ενός νεογέννητου μωρού), το κείμενο φωτίζει την καθολική, διαχρονική ανάγκη για ψυχοθεραπεία και ίαση.

Το έργο εξάρει τη συναισθηματική διάσταση και αναδεικνύει την επιτακτική ανάγκη για φροντίδα των παιδιών, ιδίως εκείνων που οι γονείς τους «συνθλίβονται» από τα δικά τους βάρη: εθισμούς, οικονομική στενότητα, έλλειψη γνώσεων, πένθος, ψυχικά νοσήματα ή αυτοχειρία. Τι προκαλούν αυτές οι γονεϊκές συμπεριφορές στα παιδιά; Φόβο, άρνηση, απελπισία, την αίσθηση της μη-ολοκλήρωσης και έλλειψη κριτικής σκέψης. Αποζητώντας απεγνωσμένα την προσοχή, στρέφονται στην αποχαύνωση (όπως η τηλεόραση) και στα υλικά αγαθά, πιστεύοντας εύκολα στο άγνωστο ως κάτι θετικό.

Η παγίδα της «φροντίδας» και η κοινωνική αποδόμηση

Ένα από τα πιο σκληρά μηνύματα της παράστασης είναι ο τρόπος που αυτά τα παιδιά μαθαίνουν για την αυτοπροστασία τους να εμπιστεύονται «ό,τι λάμπει». Στην ανάγκη τους να καλύψουν το κενό της φροντίδας, δεν βλέπουν τη σκοπιμότητα πίσω από πρόσκαιρες αγαθοεργίες. Έτσι, πέφτουν θύματα ανθρώπων που σκοπεύουν στο κακό τους, με τον Kelly να αναδεικνύει ανατριχιαστικές συμπεριφορές παιδόφιλων και βιαστών που κρύβονται επιδέξια πίσω από το προσωπείο του «φιλάνθρωπου», του πλούσιου ή του καλοκάγαθου. Πρόκειται για μια κατάφωρη αποδόμηση συμβόλων δεδομένου ότι η θρησκεία, η φιλία, η κρατική αρωγή για τους αδύναμους και η ίδια η έννοια του σεξουαλικού αδικήματος μπαίνουν στο μικροσκόπιο.

Ένας σκληρός κόσμος και πολυεπίπεδος

Ο Συμεών Κωστάκογλου στήνει έναν κόσμο πολυεπίπεδο και σκληρά συγκεκριμένο, μετατρέποντας τον θεατή σε κομμάτι της παράστασης. Η απόδοση του κειμένου μέσω της κινησιολογίας δίνει τον απαραίτητο χρόνο, την ένταση και τη συναισθηματική απόχρωση σε όσα διαδραματίζονται επί σκηνής. Μάλιστα, η πληθώρα επαναλήψεων στον λόγο, παρότι δημιουργεί μια εσκεμμένη δυσφορία, αποσκοπεί ακριβώς στη βαθύτερη σύνδεση του κοινού με τον εγκλωβισμό των ηρώων.

Στη σκηνή, ο Μάριος Μάνθος και η Φανή Κουλούρη παραδίδουν εξαιρετικές υποκριτικές ερμηνείες με αφοπλιστική χημεία. Είναι και οι δύο ιδιαίτερα γοητευτικοί, με τη μόνη γυναικεία παρουσία επί σκηνής να μαγνητίζει το βλέμμα. Το σκληρό ηχητικό τοπίο συμπληρώνει άψογα ο Andy Val, με τη ζωντανή μουσική επί σκηνής να λειτουργεί υποδόρια αλλά και πολλές φορές ως γέφυρα, σημαδεύοντας τον δέκτη της ψυχής κάθε θεατή.

Πρέπει να το επισημάνουμε ότι το «Κουρέλι» είναι ιδιαίτερης θεματικής. Υπό τον λαϊκό όρο, είναι ένα έργο «βαρύ και δύσκολο» στη θέαση. Γεμάτο συμβολισμούς και βαθιά μηνύματα, απευθύνεται σε ανθρώπους open-minded που είναι πρόθυμοι για εσωτερικές αναζητήσεις και προσωπικό αναστοχασμό.

Αν επιθυμείτε να δείτε τον κόσμο από μια άλλη σκοπιά, να αφουγκραστείτε τον φαύλο κύκλο των τραυμάτων και το πώς διαιωνίζονται στις διαπροσωπικές σχέσεις, αξίζει να του ρίξετε μια ματιά. Ανακαλύψτε τα όρια και τον εαυτό σας, λοιπόν.