"ΚΑΛΟΗΘΗ ΠΑΡΑΣΙΤΑ" ΤΟΥ ΚΟΡΑΗ ΔΑΜΑΤΗ, ENA ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΒΑΚΧΙΚΟΝ

Listeners:

Top listeners:

00:00 00:00

Street Radio Ο δρόμος σου είναι εδώ

“ΚΑΛΟΗΘΗ ΠΑΡΑΣΙΤΑ” ΤΟΥ ΚΟΡΑΗ ΔΑΜΑΤΗ , ΕΝΑ ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΒΑΚΧΙΚΟΝ

Γράφει η Ελευθερία Καμπούρογλου

Η τυπική μορφή της ελληνικής οικογένειας. Η καθημερινότητα, οι σκέψεις κάθε μέλους, τα ερμητικά κλειστά στόματα. Η επιμονή – εμμονή στο εθιμοτυπικό «τα εν οίκω, μη εν δήμω». Ένα κουτί ερμητικά κλειστό. Μια ομερτά επτασφράγιστη. Μια ακολουθία προσώπων, καταστάσεων και γεγονότων σε αδιάκοπη επανάληψη.

Το μυθιστόρημα του Δαμάτη εκτυλίσσεται το 1989. Ο πατέρας, η μητέρα, η κόρη, καθώς και μέλη της ευρύτερης οικογένειας, συνθέτουν ένα σκηνικό, απολύτως γνωστό για όσους υπήρξαν παιδιά αυτής της γενιάς. Στα γραφόμενα του συγγραφέα παρελαύνουν οι ονειρικοί έρωτες, οι μνήμες, οι συγκρούσεις και οι διαψεύσεις, τα παιδικά τραύματα που δεν επουλώνονται ποτέ, οι τελειωτικές καταστροφές, οι μεταμέλειες που έρχονται ετεροχρονισμένα, τα λάθη που δεν παίρνουν συγχωροχάρτι και το κοινωνικό αποτύπωμα όλων αυτών. Τι κάνει τον άνθρωπο αυτό που είναι; Πόσο ελεύθερος είναι απέναντι στην οικογένεια, την εποχή, τη μνήμη;

Βασικό του θέμα είναι η αέναη επανάληψη των γεγονότων. Η βαθιά σύνδεση των μελών της οικογένειας που πέφτουν στα ίδια ατοπήματα, ηθελημένα ή άθελά τους, με μια ακρίβεια μοναδική. Λες και το ένα πρόσωπο καθρεφτίζεται στο άλλο. Ο πατέρας στη μητέρα του, η κόρη στον πατέρα της, η μάνα στη δική της μάνα. Στα μικράτα τους όλοι επιμένουν ότι μεγαλώνοντας θα κάνουν τη διαφορά. Μια παραδοχή που ενστερνίζεται κάθε νέος που σέβεται την επανάσταση που πηγάζει βαθιά μέσα του. Κι εκεί που είσαι σίγουρος ότι θα αλλάξεις τον κόσμο, ένα κομμάτι του εαυτού σου σε διαψεύδει ολοκληρωτικά. Λες και οι σκέψεις, οι παραδοχές, τα λάθη και τα σωστά των δικών σου, έχουν περάσει στο αίμα σου εν αγνοία σου, και περιμένουν την κατάλληλη στιγμή για να σε κυριεύσουν, να σε απορροφήσουν, να σου δείξουν ότι είναι δύσκολο να ξεφύγεις, είτε από τη μοίρα σου ή είτε από το DNA σου. Πες το όπως θες…

Πριν καν διαβάσεις το βιογραφικό του Κοραή Δαμάτη, μέσα από τον ρυθμό, την κλιμάκωση της έντασης, τη συνοχή και την πλοκή του έργου του, αντιλαμβάνεσαι ότι γνωρίζει την τέχνη του θεάτρου, άλλωστε πάνω σ’αυτό είναι και οι σπουδές του. Έχει όμως ένα πιο σφαιρικό ρόλο στο έργο και το βιβλίο του, μπορεί με ευελιξία να μπαίνει στο ρόλο των ηρώων του, ως ηθοποιός, να χορογραφεί τις κινήσεις τους, ως χορευτής, αλλά κυρίως να οριοθετεί το περιβάλλον, να ζωντανεύει το σενάριο με το όραμά του, να καθορίζει τη συνολική ατμόσφαιρα και να διαπλάθει τους ρόλους. Και ο Δαμάτης έχει σκηνοθετήσει για το Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου, για το Εθνικό Θέατρο και το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, μεταξύ άλλων.

Είναι απολαυστική η ροή και η συνέχεια της ιστορίας, από κεφάλαιο σε κεφάλαιο. Σφιχτή και με ρυθμό, δεν πλατειάζει για να σε βάλει στο νόημα. «Χτυπάει» κατευθείαν τον στόχο του, να σε κρατήσει σε εγρήγορση για να γυρίσεις την επόμενη σελίδα, να φτάσεις στο επόμενο κεφάλαιο, να δεις τι γίνεται στο τέλος. Μια αρχή και ένα τέλος σε μια ιστορία που διαδραματίζεται σε ένα σαββατοκύριακο και κάτι.

Οι ήρωες του, ο Μανώλης, η Φρόσω, ο Ανέστης, η Δόμνα, η Αγγέλα και ο Ερμάλ, κάτω από τις σκηνοθετικές οδηγίες του συγγραφέα έχουν υπηρετήσει πιστά τον ρόλο τους. Σαν να ζωντανεύουν μπροστά σου με τέτοιο τρόπο που μπορείς να «διαβάσεις» -αν γίνονταν εικόνα- τις ματαιώσεις και τους μικρούς θριάμβους τους. Τα προτερήματα, τα ελαττώματα, τα βάσανα και ο τρόπος που εκφράζονται, κινούνται και σωπαίνουν έχουν βάθος και σκέψη.

Η οικογένεια στην Ελλάδα. Τα ματαιωμένα όνειρα. Τα μεγάλα μυστικά. Το φαινόμενο της ελληνικής οικογένειας μπαίνει στο στόχαστρο του συγγραφέα. Κατανοεί τις πηγές της δυσλειτουργίας. Αγκαλιάζει την ιδιότυπη σχέση των μελών της. Καταδικάζει τις στρεβλώσεις της και καταλήγει στα αποτελέσματα. Αποτυπώνει στο χαρτί, όσα ζούμε, ζήσαμε ή έζησαν οι παλαιότερες γενιές. Δίνει μια πρόγευση για όσα μπορεί να μη ζήσουν οι επόμενες.

Με ελκύει η θεατρική ματιά του στην ανάγνωση ενός βιβλίου. Είναι σαν να διαβάζεις και ταυτόχρονα να παρακολουθείς την εξέλιξη της ιστορίας. Με σοκάρει η ωμότητα μιας εποχής παλαιότερης, που αποτυπώνεται με ακρίβεια και συμπίπτει με ιστορίες που έχω ακούσει. Η αλήθεια μιας άλλης εποχής, τα καλά κρυμμένα μυστικά, άνθρωποι εγκλωβισμένοι ανάμεσα στα πρέπει και τα θέλω τους. Κι όλα αυτά τα αποτυπώνει με δεξιοτεχνία ο Δαμάτης.

Θα σταθώ στο τέλος του βιβλίου. Ο συγγραφέας ρισκάρει να απογοητεύσει τον αναγνώστη που περιμένει λύτρωση. Επιλέγει τη ματαίωση. Μοιάζει σαν να σε έχει φέρει στο απόγειο των συναισθημάτων, της αλλαγής, της απόδοσης δικαιοσύνης, μιας κανονικότητας που θα έπρεπε να συμβεί και εκεί σε πετάει στα μαλακά. Σαν να είναι αναμενόμενο και δίκαιο να μην αλλάζει τίποτα. Δεν πρόκειται για μυθιστόρημα που κορυφώνει στο τέλος. Και αυτό δεν είναι αδυναμία — είναι επιλογή. Και σίγουρα δεν απευθύνεται σε αναγνώστες που αναζητούν κάθαρση ή παρηγοριά.

Από το μυθιστόρημα του Δαμάτη κρατώ τον προβληματισμό που προκαλεί, τα έντονα συναισθήματα που σου δημιουργούν οι ήρωες του, την ανάγκη να συμπάσχεις μαζί τους, τις ιστορίες τους που κάποιες φορές σου θυμίζουν αφηγήματα που πίστευες ότι κάποιο διαβολικό μυαλό έπλασε. Τον τρόπο που πλέκουν τα πρόσωπα και οι ιστορίες τους, μεταξύ τους. Το πώς καθρεπτίζονται οι άνθρωποι που τους ενώνουν στενά δεσμά. Πρόκειται για βιβλίο που δεν ζητά να αρέσει σε όλους — αλλά σε εκείνους που αντέχουν να κοιτάξουν κατάματα αυτό που αφηγείται.

Η λογοτεχνία δεν προσφέρει πάντα απαντήσεις· συχνά θέτει τα σωστά ερωτήματα. Και αυτό είναι το πιο τίμιο της επίτευγμα.

ISBN: 978-618-231-253-7